Khi nào cần thực hiện nội soi phế quản?
Mở đầu phần đào tạo, bác sĩ đặt ra một tình huống lâm sàng:
Khi thực hiện thông khí bằng bóng cho bệnh nhân nhưng oxy không vào phổi như kỳ vọng, thậm chí có hiện tượng khí bị đẩy ngược trở lại, nguyên nhân có thể nằm ở đâu?
Trong những tình huống như vậy, nội soi phế quản có thể được sử dụng để trực tiếp quan sát đường thở và hỗ trợ xác định nguyên nhân.
Một số nguyên nhân có thể liên quan đến tắc nghẽn đường thở bởi đờm, dịch tiết hoặc máu cục, hoặc những vấn đề liên quan đến vị trí của ống nội khí quản, chẳng hạn ống đi vào thực quản hoặc được đặt quá sâu vào một bên phế quản.
Bên cạnh những tình huống liên quan đến kiểm tra và xử trí đường thở, nội soi phế quản còn được sử dụng trong nhiều mục đích chẩn đoán và điều trị khác. Thủ thuật có thể hỗ trợ bác sĩ quan sát trực tiếp các bất thường trong đường thở, đánh giá tổn thương, tìm kiếm tổn thương nghi ngờ và thực hiện các thủ thuật lấy mẫu, sinh thiết khi có chỉ định.

Hình ảnh bác sĩ chia sẻ kiến thức
Câu chuyện lâm sàng từ thực tế
Trong phần chia sẻ, bác sĩ cũng kể lại kinh nghiệm sử dụng nội soi phế quản trong các tình huống cấp cứu cho lực lượng cứu hỏa tại Texas, Hoa Kỳ.
Sau khi làm nhiệm vụ trong môi trường có nhiều khói độc và sản phẩm cháy, bệnh nhân có thể đối mặt với tổn thương đường hô hấp do nhiệt, hóa chất và các chất dạng hạt từ khói. Trong những trường hợp được chỉ định, nội soi phế quản cho phép bác sĩ quan sát trực tiếp niêm mạc đường thở, đánh giá tình trạng tổn thương cũng như hỗ trợ làm sạch dịch tiết và các chất lắng đọng trong đường thở.
Bác sĩ chia sẻ rằng trong một số tình huống, hệ thống nội soi còn có thể hỗ trợ đưa dụng cụ hoặc thuốc qua đường nội soi theo chỉ định của bác sĩ, phục vụ quá trình xử trí đường thở.
Những ví dụ thực tế này giúp người tham gia hình dung rõ hơn về vai trò của nội soi phế quản: không chỉ là một phương tiện quan sát, mà còn có thể trở thành công cụ hỗ trợ chẩn đoán và can thiệp trong nhiều tình huống lâm sàng.
Thực hành điều khiển ống soi trên mô hình đường thở
Sau phần lý thuyết, các học viên và bác sĩ nội trú được trực tiếp thực hành trên mô hình đường thở.
Trước khi bắt đầu, bác sĩ hướng dẫn cách cầm và điều khiển ống soi. Tay thuận giữ tay cầm, trong khi tay còn lại giữ phần ống đưa vào gần đầu xa để kiểm soát hướng di chuyển.

Hình ảnh miêu tả tư thế thực hiện
Người thực hiện được hướng dẫn làm quen với các thao tác cơ bản như điều khiển đầu ống soi lên và xuống bằng cần điều khiển, kết hợp chuyển động của cổ tay để thay đổi hướng sang trái hoặc phải, đưa dụng cụ qua kênh thao tác khi cần thiết, chụp ảnh và ghi hình quá trình nội soi, đưa dụng cụ qua kênh thao tác khi cần thiết.

Hình ảnh bác sĩ hướng dẫn các học viên
Với Ambu aScope 5 Broncho, ống soi được thiết kế với cần điều khiển đầu xa, chức năng xoay trái/phải và các nút chức năng trên tay cầm. Tùy từng kích thước ống soi, góc gập đầu xa có thể đạt 195°/195° hoặc 210°/210°, trong khi chức năng xoay cho phép điều chỉnh hướng tiếp cận. Ống soi cũng có các vạch đánh dấu độ sâu cách nhau 5 cm để hỗ trợ đánh giá khoảng cách trong quá trình đưa ống.
Quan sát đường thở trực tiếp trên màn hình
Khi bắt đầu thực hành, ống soi được đưa qua ống nội khí quản đã đặt sẵn trên mô hình.
Một điểm được bác sĩ đặc biệt nhấn mạnh là người thực hiện cần tập trung quan sát hình ảnh trên màn hình thay vì nhìn trực tiếp vào tay hoặc đường đi của ống soi.

Học viên thực hành trên ambu aScope 5 và ambu aView 2 advance
Nhờ nguồn sáng và camera ở đầu ống soi, toàn bộ quá trình di chuyển trong mô hình đường thở có thể được quan sát trực tiếp trên màn hình. Điều này giúp người thực hiện từng bước làm quen với mối liên hệ giữa thao tác trên tay cầm và chuyển động thực tế của đầu ống soi.
Khi đầu ống đi đến cuối ống nội khí quản, người thực hiện tiếp tục điều khiển ống soi đi qua và tiến xuống đường thở.
Trong quá trình này, việc kiểm soát đầu xa của ống soi đóng vai trò quan trọng nhằm hạn chế va chạm không cần thiết với thành đường thở và giúp người thực hiện định hướng chính xác hơn.
Làm quen với carina và hướng vào hai bên phế quản
Khi tiến sâu hơn vào đường thở, người thực hiện có thể quan sát carina – vị trí phân chia khí quản thành phế quản chính phải và phế quản chính trái.
Đây là một trong những mốc giải phẫu quan trọng khi thực hiện nội soi phế quản.
Bác sĩ giải thích cho học viên sự khác biệt về hướng đi của hai bên phế quản và cách điều khiển đầu ống soi để tiếp cận từng bên. Trong mô hình thực hành, phế quản phải thường có hướng tiếp cận thuận lợi hơn chỉ cong theo trục khí quản khoảng 20°, trong khi việc đi vào phế quản trái đòi hỏi người thực hiện phối hợp linh hoạt giữa cần điều khiển và chuyển động xoay của tay cầm, độ cong tính theo trục khí quản khoảng 45°.
Thông qua bài tập này, học viên không chỉ làm quen với giải phẫu đường thở mà còn hiểu được cách chuyển những chuyển động nhỏ của bàn tay thành sự thay đổi hướng chính xác của đầu ống soi.
Đây cũng là một trong những kỹ năng đòi hỏi thực hành nhiều lần để người sử dụng có thể hình thành cảm giác điều khiển ống soi một cách chính xác và chủ động.
Hệ thống Ambu hỗ trợ quá trình đào tạo trực quan
Trong buổi thực hành, Ambu aView 2 Advance được sử dụng làm màn hình hiển thị hình ảnh từ aScope 5 Broncho.

aView 2 Advance là hệ thống hiển thị và xử lý hình ảnh nội soi Full HD, sử dụng màn hình cảm ứng 12,8 inch với độ phân giải 1920 × 1080. Thiết bị được thiết kế theo hướng gọn nhẹ, có pin tích hợp và có thể mang theo hoặc gắn lên cột truyền dịch, phù hợp với nhiều bối cảnh thực hành nội soi.
Trong khi đó, aScope 5 Broncho là dòng ống soi phế quản mềm sử dụng một lần, được thiết kế để kết hợp với aView 2 Advance và các thiết bị hiển thị khác của ambu. Hệ thống hỗ trợ quan sát hình ảnh, hút và đưa dụng cụ qua kênh thao tác tùy theo từng phiên bản ống soi. Một số phiên bản được trang bị camera độ phân giải cao và khả năng xử lý hình ảnh Full HD thông qua hệ thống hiển thị.
Việc kết hợp ống soi – màn hình hiển thị – mô hình đường thở tạo điều kiện để người học quan sát trực tiếp những gì đang diễn ra bên trong mô hình trong khi thực hiện thao tác, từ đó dễ dàng liên hệ giữa kiến thức giải phẫu và kỹ năng điều khiển thiết bị.
Chia sẻ từ thực tế sử dụng
Bên cạnh phần hướng dẫn thực hành, bác sĩ cũng chia sẻ trải nghiệm của mình khi sử dụng các hệ thống nội soi phế quản khác nhau.
Theo chia sẻ tại buổi đào tạo, bác sĩ trước đây chủ yếu sử dụng ống soi cứng trong công việc, trong khi ống soi mềm được sử dụng trong một số trường hợp, đặc biệt ở bệnh nhi.
Qua trải nghiệm với hệ thống nội soi mềm hiện nay, bác sĩ đánh giá cao khả năng tích hợp nhiều chức năng trong một thiết bị có kích thước nhỏ gọn, bao gồm quan sát, hút, rửa và đưa dụng cụ qua kênh thao tác để phục vụ các thủ thuật phù hợp.

Các bác sĩ thích thú với công nghệ ambu mới
Đây cũng là một trong những điểm đáng chú ý của thế hệ ống soi phế quản mềm sử dụng một lần: thay vì phải phụ thuộc vào một hệ thống nội soi cồng kềnh trong mọi tình huống, giải pháp có thể được triển khai linh hoạt hơn tại các khu vực như phòng mổ, ICU hoặc những môi trường cần xử trí đường thở.
Theo thông tin từ Ambu, aScope 5 Broncho được phát triển với nhiều kích thước khác nhau, từ phiên bản siêu nhỏ đến các phiên bản có kênh thao tác lớn hơn, nhằm đáp ứng các nhu cầu nội soi phế quản chẩn đoán và can thiệp khác nhau.
TDT Medical đồng hành cùng hoạt động đào tạo chuyên môn
Việc hỗ trợ Trạm 2 – Đường thở nâng cao tại hội nghị Gây mê Hồi sức là một trong những hoạt động giúp TDT Medical đồng hành cùng đội ngũ y tế trong việc tiếp cận và thực hành các giải pháp trực quan hóa đường thở.

Thông qua mô hình thực hành và hệ thống Ambu aView 2 Advance cùng aScope 5 Broncho, người tham gia có cơ hội trực tiếp trải nghiệm quá trình điều khiển ống soi, quan sát cấu trúc đường thở và thực hành các thao tác cơ bản trong nội soi phế quản.
Không chỉ dừng lại ở việc giới thiệu thiết bị, những hoạt động thực hành như vậy giúp kết nối kiến thức chuyên môn – kỹ năng thực hành – công nghệ hỗ trợ, góp phần tạo nên môi trường đào tạo trực quan và sát với thực tế lâm sàng.
TDT Medical trân trọng cảm ơn Ban tổ chức, các chuyên gia, bác sĩ và học viên đã tham gia hoạt động tại Trạm 2 – Đường thở nâng cao.
Lưu ý: Nội dung trên được tổng hợp từ phần chia sẻ và thực hành tại hội nghị, nhằm cung cấp thông tin về hoạt động đào tạo chuyên môn.
Việc chỉ định và thực hiện nội soi phế quản cần được đánh giá và thực hiện bởi nhân viên y tế có chuyên môn phù hợp theo tình trạng cụ thể của người bệnh.
